Voel in jou malle maai in…

‘n Paar jaar gelede het ek ‘n artikel oor kinderopvoeding gelees wat my idee van die woord “strong-willed” heeltemaal verander het.

 

As ons aan kinders dink wat maklik omgekrap raak wanneer hulle nie hulle sin kry nie, is dit gewoonlik met ‘n mate van bewondering. Want om so tekere te gaan en aan te dring dat die ding op hulle manier gedoen word, moet hulle mos sterk van wil wees, nie waar nie?

 

Verkeerd.

 

Hulle is juis swak. Hulle het geen selfbeheersing nie. Hulle is nie in staat om hulleself te verset teen hulle eie gevoelens nie.

 

Dis alles goed en wel wanneer daardie mense nog kleuters van 3 of 4 is. Mens verwag van ‘n kleuter om sy eie behoeftes tot ‘n mate voorop te stel, dan nie?

 

Maar die waarheid is datselfs ‘n 4 of vyfjarige  sy behoeftes kan uitstel.

Ek onthou van ‘n studie waarvan ek gelees het.  (Stanford 1972) Vier- en vyfjariges is elk ‘n lekkertjie gegee. Hulle kon dit dadelik eet of kies om te wag. As hulle kon wag (‘n paar minute), het hulle nog ‘n lekker bygekry. As hulle nie wou wag nie, het hulle net die een lekker gekry. Oor ‘n periode van 40 jaar,  is die kinders opgevolg. Die kinders wat gewag het vir die lekkers, was in alle opsigte meer suksesvol as die wat nie kon wag nie.

Die vermoë om behoeftes uit te stel, behoort te kan toeneem tot in volwassenheid. Ongelukkig gebeur dit nie altyd nie.

 

“Weak willed” (want kom ons noem nou maar die ding wat hy is) kinders word soms “weak willed” grootmense. En sulke mense lei ander mense ‘n lewe

 

Die probleem met iemand wat altyd sy eie gevoelens en behoeftes voorop stel, is dat daar alewig ‘n atmosfeer van spanning om so ‘n persoon hang. Hulle geliefdes weet nooit wanneer daar ‘n ontploffing gaan wees – heel dikwels oor ‘n onbenulligheid nie.

 

So iemand is nie betroubaar nie. Want die mense wat saam met hulle lewe, moet altyd tweede viool speel onderhewig aan die persoon se huidige emosionele storm (in ‘n teekoppie).

 

Sulke mense – omdat hulle nie die wilskrag het van “mind over matter nie”, neem baiemaal die rol van slagoffer aan. Niks is ooit hulle fout nie. Dis altyd ander mense of omstandighede of God wat hulle bedonner het. Nooit word die fout voor eie deur gesoek nie.

 

Soms is sulke mense se lewens in ‘n gemors.  Soms ooreet hulle hulle. Soms gebruik hulle goed of doen goed wat sleg is vir hulle. Soms is hulle geldsake of huis of werk nie onder beheer nie. (Nie altyd nie, maar meer dikwels as wat mens dink…)

 

Ek blameer ten dele moderne sielkunde praktyke.

 

Hoe mens “voel” oor iets, is baie dikwels hoofsaak. Amper elke ding is geregverdig as jy maar net ‘n eerlike gevoel daaroor het. En mense word sommer aangemoedig om aan dese en gene te vertel hoe hulle voel – of dit nou die situasie gaan verbeter of nie.  Vir iemand wat in elke geval sy lewe laat beheer deur sy skommelende gevoelens, is dit nou ‘n lekker verskoning om mal te gaan….

 

Teen die tyd dat iemand middeljarig is, is die kans dat hy of sy een of ander trauma in sy of haar lewe beleef het, redelik goed. Daar is dood van geliefdes, siekte, finansiele mislukking, teleurstelling. Sommige mense gaan soveel twak deur, dat mens wonder hoe hulle staande bly. En tog is daar mense wat ten spyte van omstandighede wat ander laat sidder, nie alleen staande bly nie, maar uitblink. ‘n Verskil maak in die lewe. Gelukkig is. Dankbaar is vir wat hulle het.

 

Ek vermoed sterk dat die verskil tussen suksesvolle mense en ander (en hier praat ek glad nie van finansies of besittings nie, maar die vermoë om bo omstandighede en struikelblokke uit te styg) ‘n eenvoudige keuse is.

 

Dis die wete dat gevoelens veranderlik is. En dat wat saakmaak, nie gevoelens is nie, maar dade.

 

Daar is wonderlike gevoelsmense op aarde. Dis hulle wat so maklik die mooi raaksien en ontroer daardeur raak. Dis hulle wat saam met jou sal huil wanneer jy swaarkry. Maar dis ook hulle wat weet watter gevoelens positief is en watter negatief. Watter gaan help en watter gaan hinder…

 

Met al die “gevoelens” in die lug en geen manier om hulle te hanteer nie, is dit geen wonder dat ‘n beraamde 69% van mense wat anti-depressante gebruik, nog nooit ‘n episode van depressie gehad het nie. 38% neem pille vir OCD, angsversteurings of sosiale fobies en ly nie werklik daaraan nie. Aldus die Journal of Clinical Psychiatry. (Gediagnoseerde depressie, is iets anders. Hierdie is nie kritiek teen mense wat werklik medikasie nodig het nie.)

 

Ek weet ek gaan die wêreld nie verander nie. Ek weet ek gaan mense nie verander nie.

 

Aangesien almal nou so lekker “voel”, kan ek seker ook maar sê hoe ek voel?

 

Ek voel kwaad. Ek voel vies oor mense met wie ek nie ‘n keuse het anders as om met hulle te doene te kry nie wat met hulle buierigheid my lewe bedonner. Ek is moeg vir die atmosfeer wat dit skep. Ek is moeg vir die spanning en onsekerheid wat dit veroorsaak. Ek sien die slagoffers van sulke mense daagliks en ek voel siek, want hulle verdien dit nie.  Ek sien my man wakkerlê en hom bekommer terwyl die mense wat die bekommernis veroorsaak, heerlik slaap in ‘n pilletjie-geinduseerde droomwêreld. En ek voel..

 

Gaan dit my help om enige van hierdie goed te voel?

 

Nee.

 

Dis nie altyd moontlik om die emosioneel onwolwassenes uit te sny uit mens se lewe nie. Dis nie altyd moontlik om hulle in die daaglikse lewe te vermy nie. Maar ek kan nie help om te wens dat daar ‘n manier is om mense te kry om werklik te sien watter skade hulle aanrig (in hulle eie lewens en die van ander) omdat hulle net nooit grootgeword het nie…

Posted in Uncategorized | 2 Kommentaar

Ek en Lia is die enigstes was op en relatief aan die gang  is op hierdie derde dag van Januarie. Vier van ons is siek met ‘n somerverkoue. (Ek voel altyd so ‘n bietjie verkul wanneer ek in die somer siek word..) Die res snork nog en ek is net wakker omdat Lia wakker is. Want Lia… nou ja… Lia is nie ‘n meisie wat hou daarvan om alleen wakker te wees nie. En sy verkies my as wakkerblymaatjie bo almal in die huis.

Dalk sou die katte my ook nie toegelaat het om laat te slaap nie. Hulle kosbak was leeg. En ek weet nie of jy ‘n kat het nie. Maar ‘n kat “suffer” nie “in silence” nie.

 

Word jy wakker van snorbaarde in jou gesig en groen katoge wat stip in joune staar. Amper skree jy. Die blik wyk nie ‘n sekonde nie.

Maak die kosbak vol.

Maak die kosbak vol

Maak. Die. Kosbak. Vol.

 

 

So, wat is op die program vir die dag?

 

Boggerol, wat my aanbetref…

 

Gelukkig het ek ook nie Nuwejaarsvoornemens gemaak nie. So, nou kan ek by myselwers dink:

Haai. Kyk hoe lyk die tuin. Ek moet seker een of ander tyd daarby uitkom.

Kyk hoe lyk ek. Ek moet seker bietjie oefen.

Dalk moet ek probeer om hierdie jaar my hand bietjie meer op die huis te hou. Maar…

NET NIE VANDAG NIE!

 

Sug van verligting.

 

Hoe dit ook al sy: ‘n Voorspoedige 2016 vir jou! ;-)

 

Posted in Uncategorized | Lewer kommentaar

‘n Pot bollie

Ek krap my kop. Dus, net ‘n paar los gedagtes:

As ‘n ouer, het ek sekere riglyne waarvolgens ons huis  werk. Die seuns pak die skottelgoedwasser vir my uit. Ons doen ‘n sekere hoeveelheid skoolwerk ‘n dag. Ons probeer nie te laat gaan slaap nie. Ons probeer om gesonde kos te eet eerder as gemors. Ons praat mooi met mekaar. Daar is redes vir elkeen van hierdie dinge.

Maar as een van hierdie dinge nie so kan gebeur nie, dan verdoem niemand vir iemand tot ewige hel nie. Waarskynlik gaan niemand doodgaan  as een van hierdie goed nie op die wenslike manier gedoen word nie. En dan verskil mense ook. Ek weet bv dat ek waarskynlik makliker vir Marco teen 10 uur in die bed sal kry as vir Magnus – wat nog van altyd af ons naguil is.

Dis net mense (wat dom of gierig of dikwels albei is) wat reels instel ter wille van reels. En so baie van die dinge wat ons daagliks as die Helige Graal aanvaar, is goed wat deur mense, en dikwels nog onsself, ingestel is. Dan hol ons ons mal agter ‘n paar goed aan wat absoluut geen substansie het nie.

Nee, jy mag nie die soliede middellyn op ‘n teerpad kruis nie. Tensy iemand voor jou brieke aanslaan en jy nêrens anders heen kan gaan nie. Daar is immers uitsonderings op elke reel.

Die feit dat enigiets gedoen behoort te word “for the greater good of mankind” is ‘n pot bollie. Daai ding is net uitgedink deur mense wat ander wil manipuleer tot groter wins vir die manipuleerder.

So, waarom sou God – wat die meeste Christene sê goed en genadig en regverdig is – reels instel ter wille van reels? Hy is immers nie dom nie en Hy is nie gierig nie. Daar is talle voorbeelde in die Bybel waar mense wat ander se lewens geneem het, nooit God se liefde of vergifnis verloor het nie.

Daar word al hoe meer aanvaar dat seksualiteit op ‘n kontinuum is. Die pad van ‘n gay is nie ‘n maklike pad nie. Min mense kies dit vrywillig.

As iemand ‘n gay lewenstyl volg waar mense gaan seerkry , dan dink ek die ou is plein dwaas. En ek is seker God skud ook maar Sy kop. Maar as iemand ‘n gay lewenstyl volg waar respek vir die self en ander die botoon voer…? Dan is gay-wees verseker nie meer sondig as die heteroseksueel wat Sondae vroom in die kerk sit, maar ‘n duiwel by die huis is nie. Ekstreme voorbeeld. Die meeste van ons val iewers in die middel van als… En dis deels my punt.

Waar kom hierdie vreeslike vrees vir homoseksualiteit vandaan? En waarom is dit verkeerd om gays te sien as mense? Waarom is dit inderdaad nodig vir enige kerk om hom uit te spreek daaroor? (My rug kriewel van pure irritasie!)

Ek vra net…

Posted in Uncategorized | Lewer kommentaar

Verligting

Vanoggend strompel ek vaak-vaak by die kombuis in en steek in my spore vas. Want oor die vloer lê witterige goed gesaai.

Suiker? Wonder ek. My oudste is berug daarvoor dat hy die kombuis in een koffiemaaksessie kan afskryf.

Maar die goed lê letterlik gesaai tot by die deur…. Selfs vir Marco, sou dit onmoontlik wees om so te mors. Iets wat aan die plafon vreet? Ek sien egter geen gate nie.

Ek vee maar op en toe die ander kom aansit vir ontbyt, deel ek my bekommernis met hulle.

Marco se kop sak.

“Nee, Mamma. Dit was ek wat so gemors het met die suiker,” erken hy manmoedig.

My mond val oop.

“Hoe is dit moontlik?”

“Wel, ek het die suikerpotjie volgemaak en toe ek omdraai met die suikersak, toe draai ek so ‘n bietjie wild om en toe vlieg die suiker….”

Posted in Uncategorized | 1 Kommentaar

Misverstand

Gisteraand kom ek laterig terug van boekklubvergadering af. Lekker geeet en lekker gelag.

Toe ek instap by die huis, vind ek die twee seuns nog wakker. Hulle kyk ‘n fliek, is bly ek is veilig tuis en ja, Pappa en Lia slaap al. Marco mompel iets van “op die bank aan die slaap geraak en bed toe gedra…” maar hy is te besig om te konsentreer op die fliek en ek neem aan dis Pappa wat vir Lia bed toe gedra het en nie andersom nie.

Ek drink ‘n koppie koffie, bid gou saam met hulle en laat hulle in vrede om hulle fliek klaar te kyk. Hulle is nog nie vaak nie, beweer hulle. Ek is en ek gaan klim summier in die bed en val in ‘n diepe droomlose slaap langs my geliefde wat skynbaar lankal in droomland is.

Rondom halfeen skrik ek wakker van ligte wat steeds aan is. Manlief het ook wakkergeword, mompel iets en staan op om die twee seuns wat op die bank aan die slaap geraak het bed toe te boender en ligte af te sit en deure te sluit. Hy het homself net weer op sy plek reggewikkel, toe hy skielik penorent vlieg.

“Waar is Lia?!” vra hy paniekerig.

“Hoe bedoel jy, waar is Lia? Het jy haar dan nie in die bed gesit nie?” vra ek iewat vererg.

“Nee!”

Hy vlieg op en met die gang af om in haar bed te gaan kyk. Ja-nee, daar le sy ewe vredig en slaap… Ons raak weer aan die slaap.

Vanoggend vra ek vir Marco of hy sy sussie bed toe gedra het.

“Natuurlik, Mamma!” Ewe vererg. “Ek het dan so gese!”

Posted in Uncategorized | Lewer kommentaar

Dis Maandagoggend en die Induna is reeds werk toe vir ‘n belangrike saak. Die res slaap nog. Die bewolkte lig laat hulle dink dis vroeer as wat dit is. Ek kou aan ‘n happie eier en drink my koffie.

Die afgelope tyd het gevind dat ek toenemend geirriteerd raak met Facebook ten spyte van my onvermoe om daarvan weg te bly. ‘n Groot klomp van my tyd word daagliks vermors op “net gou” kyk wat het sedert laas gebeur. Die wat geen slaafse navolgers van Facebook is nie, sal hulle koppe wys knik.

Facebook is verslawend en mens flous jouself as jy dink dat jy enige betekenisvolle kommunikasie met iemand het. Veral iemand met ‘n ander standpunt as joune oor ‘n saak ;-)

“Wha’s matter?” he inquired calmly. “Did we run outa gas?”

“Look!”

Half a dozen fingers pointed at the amputated wheel – he stared at it for a moment and then looked upward as though he suspected that it had dropped from the sky.

“It came off,” someone explained.

He nodded.

“At first I din’ notice we’d stopped.”

A pause. Then taking a long breath and straightening his shoulders he remarked in a determined voice:

“Wonder ‘ff tell me where there’s a gas station?”

At least a dozen men, some of them little better off than he was, explained to him that wheel and car were no longer joined by any physical bond.

“Back out,” he suggested after a moment. “Put her in reverse.”

“But the wheel’s off!”

He hesitated.

“No harm in trying”, he said.

– The Great Gatsby

Mens sien wat ander mense kies om jou te laat sien. Van hulle Facebook profiel tot (somtyds) versigtig bewoorde en gespellcheckte grepe uit hulle lewe.

(Maak die feit dat ek die versigtig bewoorde en reg gespelde variasies op die tema verkies, van my ‘n Fariseer?)

Self is ek heeltemaal te omslagtig vir die kort inskrywings wat Facebook toelaat. Ek dink in elk geval min mense lees langer inskrywings.

So, sonder om verder doekies om te draai, het ek my Faceboek rekening gedeaktiveer. Om hom uit te vee, is skynbaar onmoontlik – wat al klaar effe skrikwekkend is. As ek wil Facebook kyk moet ek eers aanmeld. En dis gewoonlik te veel werk. Ek mis van die groepe – soos die Tuisonderrig en Unschool groepe – maar daar is tog genoeg inligting op die Internet beskikbaar sonder om  afhanklik van diesulkes te wees.

Ek mag miskien minders blog – behalwe vir hierdie maand – maar as ek nou ‘n openbare spreekbuis moes kies, sou dit maar blog bly.

Viva blog!!

:-)

Posted in Uncategorized | 1 Kommentaar

Voorregte

Ek wil aansluit by my vorige inskrywing.

Toe ek gaan kyk het na statistiek om te bepaal hoeveel mense spandeer aan klere in vergelyking met ander dinge, het ek eintlik verwag dat klere koop ‘n groot persentasie van die gemiddelde Suid-Afrikaner se begroting sou uitmaak. Ek kyk mos na mense om my en sien dat dit wat hulle aantrek in baie gevalle gekoop word by die duurder klerekettingwinkels. Ek luister na vriendinne en hoor wat hulle betaal vir klere. Maar dan – ook te verwagte – is daar mense wat nie klere kan bekostig nie en ander mense se weggooigoed dra.

Die middelklas in Suid-Afrika, blyk dit, is nie regtig die middelklas nie. Omdat so baie mense in Suid-Afrika arm is, het  wat die middelklas in ander lande sou wees eintlik opgeskuif na die hoë klas – die bevoorregtes.

Die een ding wat baie mense my vra wanneer hulle hoor dat ons “Bant”, is

“Maar is dit nie baie duur nie?”

Ek dink die wanpersepsie kom van die aanname dat “Banting” ‘n hoëproteindieet is. Dit is nie. Wat dit wel is, is ‘n hoëvet, laekoolhidraatdieet met protein in ons geval -dit sou verskil van mens tot mens – wat ongeveer 70g van ons daaglikse voedselinname uitmaak. Dis dus nie noodwendig ‘n duur dieet nie, maar as jy dit vergelyk met ‘n dieet wat hoofsaaklik stysel bevat, sal dit waarskynlik duurder uitwerk.

Ek het self gevoel dat ons kosrekening aanvanklik hoër was as voorheen, maar in die laaste paar maande het dit weer laer geraak. In vergelyking met ‘n normale Westerse dieet, spandeer ons min of meer wat die gemiddelde aanbevole bedrag per persoon moet wees. Hierdie bedrag sluit in ons geval ook ander verbruikersitems in. Ek dink ons eet relatief baie vars goed en min verpakte of geprosesseerde goed wanneer ek loer na die persoon voor my en agter my in die ry by die supermark se trollies. Die versoeking was dus groot om myself op die skouer te klop: Ons spandeer relatief min aan kos (maar eet goed) en min aan klere (maar trek relatief goed aan), ons bly gerieflik, kom ons verpligtinge na en tog verdien ons gemiddeld – vir blanke Suid-Afrika.

Maar wanneer mens hierdie “aanbevole gemiddeld” vir kos gaan bymekaartel, besef jy skielik dat dit meer as is wat die meeste gesinne maandeliks verdien.

Uitklophou.

My voorregte stop nie hier nie. Ek raak warm onder die kraag wanneer mense skimp dat ek kan tuisbly by my kinders omdat ons beter af is finansieel as die gemiddelde mens. En ja, ons is beter af – as die gemiddelde mens in Suid-Afrika. Wat min beteken wanneer mens dit vergelyk met Eerstewêreldlande.  Maar vir my om te kan tuisbly, is daar opofferinge wat gemaak word. Dit beteken daar is baie goed waarvoor “nee” gesê moet word. Dit veroorsaak ‘n klomp ekstra druk en spanning. Dis opofferinge wat nie altyd eers in geld gemeet kan word nie. En ek weet van enkelouers wat steeds tuisbly en tuisonderrig doen. Hulle werk dan van die huis af. Ek vermoed dat die meeste mense wat werklik hulle kinders tuis wil onderrig, ‘n manier sal vind om dit te doen. Maar om my kinders elke dag by my te hê IS ‘n reusevoorreg. Laat ons nie doekies daarom draai nie.

Ek het ‘n naskoolse kwalifikasie. Ek het ouers wat my ‘n hupstoot gegee het met ‘n karretjie en meubels en die wete dat ek geliefd is en sal bly – al doen ek wat. Ek het ‘n man wat nie sy salaris uitdrink of mors nie, wat hard werk en ‘n goeie man en pa is. My kinders sukkel nie. Hulle is lewendig en nuuskierig en oor die algemeen gesond.

Gister sit ek deur die venster en kyk hoe Magnus op sy “scooter” ry. Een oomblik ry hy nog en die volgende skei sy en die “scooter” se paaie. Hy vlieg soos ‘n vrot vel deur die lug, tol ‘n paar keer en sloeg neer op die plaveisel. Terwyl ek begin hol na die naaste deur toe, registreer ek dat hy weer besig is om op te staan en behalwe vir ‘n paar skrape en kneusplekke, relatief ongedeerd lyk.

“Sjoe, Mamma, ek het amper gevlieg!” laat hy hoor terwyl hy sy wonde so ‘n bietjie vryf.

En in daardie oomblik weet ek dat my voorregte daagliks as vanselfprekend aanvaar word.

Posted in Uncategorized | 1 Kommentaar